Τοποθεσία
Το Κάλλιο είναι ημιορεινό χωριό στη Δωρίδα σε υψόμετρο 390 μέτρα.
Ιστορία
Το Κάλλιο στο παρελθόν είχε σλαβική ονομασία. Ονομαζόταν Βελούχοβο, ονομασία που διατήρησε μέχρι το 1916 οπότε και μετονομάστηκε σε Κάλλιο από την παρακείμενη αρχαία πόλη Καλλίπολις. Το χωριό βρισκόταν αρχικά στον χώρο, στον οποίο δημιουργήθηκε το 1980 η τεχνητή λίμνη που προέκυψε από τη κατασκευή του φράγματος του Μόρνου. Για τον λόγο αυτό αρκετοί κάτοικοι μετακινήθηκαν κυρίως στην Αθήνα και στο Λιδωρίκι. Όσοι όμως παρέμειναν μετέφεραν το χωριό σε άλλη θέση, πάνω από τις όχθες της λίμνης ενώ ο παλιός οικισμός καλύφθηκε από τα νερά της λίμνης, τα οποία κάλυψαν και τον ναό της Ευαγγελίστριας. Στα βορειοδυτικά του σημερινού χωριού βρίσκεται η «πηγή Καλλίου» από την οποία υδρευόταν το αρχαίο Κάστρο, οπού σώζονται ερείπια του ναού του Αγίου Νικολάου. Άλλο ένα ιστορικό κτίσμα που βυθίστηκε στα νερά είναι η πέτρινη (πιθανότατα βενετσιάνικη) θολωτή γέφυρα στη θέση «Χάνια του Βελούχοβου» που αναφέρεται στα απομνημονεύματα του Μακρυγιάννη καθώς και ο οικισμός Χάνια Στενού. Το αρχαίο Κάλλιον στην αρχαιότητα ή αρχαία Καλλίπολις βρισκόταν βορειοδυτικά του Λιδωρικίου, στη θέση «Στενό», όπου μεταγενέστερα κτίστηκε το κάστρο του Βελούχοβου. Ο Θουκυδίδης αναφέρει τους Καλλιείς και την πόλη τους ως το ανατολικότερο μέρος της αιτωλικής φυλής των Οφιονέων. Δεν αποκλείεται το Κάλλιον να αποτέλεσε διοικητικό κέντρο όλων των Οφιονέων, σύμφωνα με τις μαρτυρίες του Παυσανία και του Στέφανου Βυζάντιου (που ονομάζει την πόλη Σόλλιον και Φάκιον). Στην ελληνιστική περίοδο, σύμφωνα με επιγραφικές μαρτυρίες, η πόλη ονομαζόταν Καλλίπολις. Παρότι σώζονται ίχνη κατοίκησης από τα Γεωμετρικά χρόνια, η Καλλίπολις κατοικήθηκε οργανωμένα από τον 4ο αιώνα π.Χ.
Δράσεις συλλόγου
Ο σύλλογος του χωριού “Το Νέον Κάλλιον” εδρεύει στην Αθήνα και πλέον έχει δύο (2) ενεργείς δράσεις ετησίως: η κοπή της Πρωτοχρονιάτικης βασιλόπιτας, που διεξάγεται κάθε Ιανουάριο στην Αθήνα και δεύτερον η πανηγυρική Θεία λειτουργία για την Κοίμηση της Θεοτόκου. Λαμβάνει χώρα στις 15 Αυγούστου κάθε έτους στην εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου (χώρος του νεκροταφείου). Παλαιότερα, με τη συμβολή της ομοσπονδίας συλλόγων Β/Δ Δωρίδας διεξαγόταν συναυλία έντεχνης μουσικής στο θέση “κάστρο” δίπλα στην εκκλησία του Άη Γιώργη, ανήμερα της πανσέληνου του Ιουλίου/Αυγούστου (κάτι που ευελπιστούμε να αναβιώσει σύντομα).
Ενασχολήσεις
Οι μόνιμοι κάτοικοι του ασχολούνται με κτηνοτροφία,γεωργία, και μελισσοκομία.
Εστίαση -Διαμονή
Η κατασκευή της εκκλησίας της Ευαγγελίστριας και του κοινοτικού καφενείου θεωρήθηκε ως η αρχή της επανένωσης των κατοίκων στον τόπο καταγωγής τους. Δυστυχώς, το κοινοτικό καφενείο δεν λειτουργεί (ο χώρος διατίθεται παρά μόνο για κοινωνικές εκδηλώσεις) όμως οι επισκέπτες μπορούν να διαμείνουν στα ξενοδοχεία και τους ξενώνες του Λιδωρικίου (απόσταση 15 χλμ), όπου θα βρουν πληθώρα επιλογών εστίασης, όπως και στο Διακόπι (απόσταση 10 χλμ).
